{"id":24556,"date":"2021-03-23T17:31:21","date_gmt":"2021-03-23T16:31:21","guid":{"rendered":"https:\/\/trzymajznami.pl\/?p=24556"},"modified":"2021-03-23T17:31:23","modified_gmt":"2021-03-23T16:31:23","slug":"elektromiografia-w-rehabilitacji-zbytek-czy-koniecznosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/2021\/03\/23\/elektromiografia-w-rehabilitacji-zbytek-czy-koniecznosc\/","title":{"rendered":"Elektromiografia w rehabilitacji. Zbytek czy konieczno\u015b\u0107?"},"content":{"rendered":"\n

Elektromiografia (EMG) to jedyna, obiektywna metoda rejestracji i oceny napi\u0119cia mi\u0119\u015bni. Warto\u015bciowanie napi\u0119cia za pomoc\u0105 dotyku lub obserwacji wzrokowej, jest cz\u0119sto przyczyn\u0105 stawiania niew\u0142a\u015bciwych rozpozna\u0144. Nie jest mo\u017cliwe wykorzystanie ludzkich zmys\u0142\u00f3w do uchwycenia, ani do rejestracji i wizualizacji subtelnych zmian w bioelektrycznej aktywno\u015bci mi\u0119\u015bni, kt\u00f3re maj\u0105 du\u017ce znaczenie dla dobrych rezultat\u00f3w rehabilitacji. Kliniczne badania EMG i ENG (przewodnictwo nerwowe) wykonuj\u0105 specjali\u015bci certyfikowani przez Polskie Towarzystwo Neurofizjologii Klinicznej. Czynno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni oceniaj\u0105 wbijaj\u0105c w nie specjaln\u0105 ig\u0142\u0119, a przewodnictwo nerwowe, za pomoc\u0105 silnego impulsu elektrycznego. Oba badania bywaj\u0105 bolesne, s\u0142u\u017c\u0105 stawianiu rozpozna\u0144 odno\u015bnie funkcji nerw\u00f3w obwodowych lub okre\u015blenia rodzaju chor\u00f3b nerwowo-mi\u0119\u015bniowych i s\u0105 wa\u017cne z punktu widzenia diagnostyki neurologicznej, ale generalnie, nie maj\u0105 zastosowania w procesie rehabilitacji.<\/p>\n\n\n\n

W neurorehabilitacji chorych z zaburzeniami napi\u0119cia mi\u0119\u015bni wykorzystuje si\u0119 elektromiografi\u0119 powierzchniow\u0105 – sEMG (ang.surface EMG), realizowan\u0105 z u\u017cyciem samoprzylepnych elektrod naklejanych w obszarze mi\u0119\u015bni poddanych ocenie lub elektrod dopochwowych czy doodbytniczych do oceny funkcji zwieraczy p\u0119cherza lub odbytu. sEMG z elektrodami naklejanymi na mi\u0119\u015bnie, mo\u017ce (i powinno) by\u0107 wykonywane r\u00f3wnie\u017c u niemowl\u0105t z zaburzeniami napi\u0119cia mi\u0119\u015bniowego.<\/p>\n\n\n\n

Badanie jest bezbolesne i poniewa\u017c nie narusza ci\u0105g\u0142o\u015bci tkanek, niepotrzebne s\u0105 uprawnienia, a jedynie przeszkolenie. sEMGa umo\u017cliwia rejestrowanie, wizualizowanie i archiwizacj\u0119 zapis\u00f3w czynno\u015bci bioelektrycznej (napi\u0119cia mi\u0119\u015bniowego) mi\u0119\u015bni ko\u0144czyn, tu\u0142owia, twarzy i mi\u0119\u015bni miednicy w czasie spoczynku i wysi\u0142ku. Jest podstawowym badaniem diagnostycznym, jakie powinno by\u0107 wykonywane u wszystkich chorych z zaburzeniami napi\u0119cia mi\u0119\u015bni, praktycznie bez wzgl\u0119du na przyczyn\u0119 powstania zaburze\u0144. Jest tak samo wa\u017cne dla procesu leczenia, jak badanie EKG u chorych na serce. EKG to zreszt\u0105 nic innego tylko elektromiografia mi\u0119\u015bnia sercowego.<\/p>\n\n\n\n

Napi\u0119cie rejestrowane z mi\u0119\u015bni jest wielko\u015bci\u0105 fizyczn\u0105 i jest wyra\u017cone w jednostkach napi\u0119cia elektrycznego, mikrovoltach (\u03bcV), milionowych cz\u0119\u015bciach Volta. Prawid\u0142owo dzia\u0142aj\u0105cy mechanizm regulacji napi\u0119cia umo\u017cliwia relaksacj\u0119 mi\u0119\u015bni, a\u017c do osi\u0105gni\u0119cia warto\u015bci poni\u017cej 0,5 \u03bcV.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Elektromiogram reprezentuj\u0105cy prawid\u0142owe napi\u0119cie spoczynkowe. Skala 0-5 \u03bcV.<\/strong><\/span><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Napi\u0119cie mi\u0119\u015bniowe jest obecne stale i kontrolowane ca\u0142\u0105 dob\u0119 przez m\u00f3zg i rdze\u0144 kr\u0119gowy.Napi\u0119cie mi\u0119\u015bniowe jest obecne stale i kontrolowane ca\u0142\u0105 dob\u0119 przez m\u00f3zg i rdze\u0144 kr\u0119gowy. Zanika jedynie po podaniu lek\u00f3w znosz\u0105cych napi\u0119cie lub w wyniku ca\u0142kowitego uszkodzenia nerw\u00f3w ruchowych. Stale obecne nie oznacza jednak sta\u0142e, bo napi\u0119cie zmienia si\u0119 w czasie wykonywania ruch\u00f3w realizowanych \u015bwiadomie lub w czasie reakcji odruchowych, kiedy to uk\u0142ad nerwowy samodzielnie pobudza mi\u0119\u015bnie do czynno\u015bci. Czyni to np. w czasie snu, przewracaj\u0105c nas z boku na bok, w reakcji na bodziec b\u00f3lowy lub wytr\u0105caj\u0105cy nas z r\u00f3wnowagi, albo te\u017c wskutek chor\u00f3b lub uszkodze\u0144 o\u015brodk\u00f3w nerwowych steruj\u0105cych napi\u0119ciem mi\u0119\u015bni. Mog\u0105 wtedy pojawia\u0107 si\u0119 nag\u0142e skurcze, dr\u017cenia mi\u0119\u015bni, dr\u0119twienie, wzmo\u017cone napi\u0119cie, spastyczno\u015b\u0107. Nie jest w\u00f3wczas mo\u017cliwe ani osi\u0105gni\u0119cie dobrej relaksacji, ani te\u017c utrzymanie stabilnego napi\u0119cia w czasie skurczu, ani dobra relaksacja po wysi\u0142ku. Oczywi\u015bcie wiele objaw\u00f3w nieprawid\u0142owego napi\u0119cia mo\u017cna oceni\u0107 wzrokowo lub palpacyjnie, ale nie da si\u0119 ich zwizualizowa\u0107 i udokumentowa\u0107 chocia\u017cby po to, aby przekona\u0107 si\u0119, \u017ce tzw. \u201eobni\u017cone napi\u0119cie mi\u0119\u015bniowe\u201d najcz\u0119\u015bciej wcale nie jest obni\u017cone, a wr\u0119cz przeciwnie, znacznie podniesione! Mi\u0119\u015bnie s\u0105 s\u0142abe i wiotkie, bo obni\u017cona jest zdolno\u015b\u0107 do generowania si\u0142y<\/strong>, poniewa\u017c energia nie mo\u017ce by\u0107 akumulowana, skoro jest ci\u0105gle zu\u017cywana na pobudzenia z uk\u0142adu nerwowego powoduj\u0105ce wzmo\u017cone napi\u0119cie. Obiektywna ocena napi\u0119cia w sEMG u dziecka z \u201eobni\u017conym napi\u0119ciem mi\u0119\u015bniowym\u201d wygl\u0105da tak:<\/p>\n\n\n\n

\"Wzmo\u017cone
Wzmo\u017cone napi\u0119cie spoczynkowe dziecka z \u201eobni\u017conym napi\u0119ciem\u201d w wyniku SMA. Skala 0- 20 \u03bcV. Warto\u015b\u0107 \u015brednia napi\u0119cia w czasie minuty obserwacji wynosi 8,8 \u03bcV, a maksymalna a\u017c 26,2 \u03bcV.<\/span><\/span><\/strong><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Kolejnym powodem do dokumentowania zmian napi\u0119cia, jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 obiektywnego wykazania, w jakim stopniu napi\u0119cie zmieni\u0142o si\u0119 po terapii. W spastyczno\u015bci napi\u0119cie jest wysokie i mo\u017ce osi\u0105ga\u0107 chwilowo warto\u015b\u0107 nawet ponad 1000 \u03bcV, co dokumentuje poni\u017cszy elektromiogram.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Elektromiogram reprezentuj\u0105cy napi\u0119cie spoczynkowe mi\u0119\u015bni spastycznych. Skala 0 \u2013 1000 \u03bcV. \u015arednia warto\u015b\u0107 napi\u0119cia \u2013 140,5 \u03bcV, maksymalna 1015,4 \u03bcV.<\/span><\/strong><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki sEMG mo\u017cna zaobserwowa\u0107, \u017ce w wyniku prawid\u0142owo zastosowanej stymulacji i \u0107wicze\u0144 biofeedback, spastyczne napi\u0119cie obni\u017ca si\u0119 wielokrotnie. Chocia\u017c przykurcz zgi\u0119ciowy mo\u017ce by\u0107 nadal obecny, to obiektywny dow\u00f3d na to, \u017ce terapia pomaga, ma du\u017ce znaczenie. Pogl\u0105d, \u017ce stymulacja nasila spastyczno\u015b\u0107 odnosi si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do \u017ale wykonanej stymulacji. Napi\u0119cie spastyczne tej samej osoby, po 20 min. stymulacji i \u0107wicze\u0144 EMG-biofeedback wygl\u0105da tak:<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Napi\u0119cie spoczynkowe mi\u0119\u015bni spastycznych po 20 min stymulacji i \u0107wicze\u0144 biofeedback. \u015arednia warto\u015b\u0107 napi\u0119cia \u2013 8,4 \u03bcV, maksymalna 108,5 \u03bcV. Skala 0 \u2013 1000 \u03bcV. <\/span><\/strong><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Z poziomu \u015brednio 140 \u03bcV, napi\u0119cie obni\u017cy\u0142o si\u0119 do 8,4 \u03bcV, co pozwoli\u0142o na pe\u0142ny wyprost w stawie. Stosuj\u0105c stymulacj\u0119 funkcjonaln\u0105 i \u0107wiczenia EMG-biofeedback (ale nie EEG), mo\u017cna w terapii spastyczno\u015bci uzyska\u0107 bardzo dobre rezultaty. Efekty systematycznej terapii kumuluj\u0105 si\u0119.<\/p>\n\n\n\n

W czasie skurczu mi\u0119\u015bni napi\u0119cie ro\u015bnie w zale\u017cno\u015bci od ilo\u015bci i stanu czynno\u015bciowego zaanga\u017cowanych jednostek ruchowych, czyli grupy w\u0142\u00f3kien mi\u0119\u015bniowych sterowanych jednym aksonem. Zale\u017cnie od funkcji jak\u0105 mi\u0119\u015bnie pe\u0142ni\u0105 w organizmie, r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 ilo\u015bci\u0105 jednostek ruchowych i ilo\u015bci\u0105 w\u0142\u00f3kien tworz\u0105cych jednostk\u0119 ruchow\u0105. Mo\u017ce ich by\u0107 kilka lub ponad tysi\u0105c. Sprawny uk\u0142ad nerwowy oszcz\u0119dza energi\u0119 i uruchamia tak\u0105 ilo\u015b\u0107 jednostek, jaka jest niezb\u0119dna \u017ceby zrealizowa\u0107 zadanie. Mi\u0119\u015bnie dobrze ukrwione i unerwione oraz regularnie \u0107wiczone, s\u0105 odporne na zm\u0119czenie i szybko si\u0119 regeneruj\u0105. Skurcz jest stabilny, a po nim nast\u0119puje dobra relaksacja. Zapis sEMG z testu wysi\u0142kowego z\u0142o\u017conego z pi\u0119ciu faz skurczu i nast\u0119puj\u0105cych po nim relaksacji, u osoby bez zaburze\u0144 napi\u0119cia mi\u0119\u015bni, prezentuje si\u0119 nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zapis sEMG z testu wysi\u0142kowego mi\u0119\u015bni r\u0119ki, zdrowej, sprawnej osoby.<\/strong><\/span><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Wzrosty i spadki napi\u0119cia w czasie napinania i relaksacji mi\u0119\u015bni s\u0105 szybkie, bo nerwy sprawnie realizuj\u0105 polecenia. Napi\u0119cie w czasie skurczu nigdy nie jest w 100% stabilne, poniewa\u017c uk\u0142ad nerwowy ci\u0105gle wymienia wyczerpane energetycznie jednostki ruchowe na inne, zdolne do pracy. Po skurczu, napi\u0119cie powinno obni\u017cy\u0107 si\u0119 do poziomu w\u0142a\u015bciwego dla relaksacji, aby odtworzy\u0107 zdolno\u015b\u0107 do reagowania na kolejne polecenie skurczu. Zm\u0119czenie powoduje utrat\u0119 stabilno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Chory lub uszkodzony uk\u0142ad nerwowy nie jest zdolny do prawid\u0142owego sterowania napi\u0119ciem a badanie sEMG ujawnia wiele nieprawid\u0142owo\u015bci: zbyt niskie napi\u0119cie w czasie skurczu lub ca\u0142kowity brak zdolno\u015bci do generowania napi\u0119cia, spowolniona reakcja na polecenie skurczu lub relaksacji, brak stabilno\u015bci i stopniowy spadek napi\u0119cia w ka\u017cdym, kolejnym skurczu, brak zdolno\u015bci do relaksacji etc. etc. To bardzo wiele informacji wa\u017cnych dla planowania terapii i doboru w\u0142a\u015bciwych parametr\u00f3w stymulacji mi\u0119\u015bni i nerw\u00f3w, bowiem jedynie w\u0142a\u015bciwe, oparte o obiektywne wyniki bada\u0144 parametry stymulacji, daj\u0105 najwi\u0119cej szans na regeneracj\u0119 nerw\u00f3w ruchowych i odbudow\u0119 kontroli nad napi\u0119ciem mi\u0119\u015bni lub z\u0142agodzenie b\u00f3lu. Przyk\u0142adowe elektromiogramy z test\u00f3w wysi\u0142kowych mi\u0119\u015bni obj\u0119tych zaburzeniami wygl\u0105daj\u0105 tak:<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wzmo\u017cone i niestabilne napi\u0119cie w skurczu oraz brak zdolno\u015bci do relaksacji mi\u0119\u015bni<\/strong><\/span> piszczelowych u dziecka pora\u017ceniem m\u00f3zgowym, rehabilitowanego od 8 lat. \u015arednie napi\u0119cie w fazie relaksacji jest wy\u017csze ni\u017c w czasie skurczu. Skala 0 -500 \u03bcV.<\/strong><\/span><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Niskie napi\u0119cie w skurczu, wyd\u0142u\u017cone czasy reakcji i brak relaksacji mi\u0119\u015bni d\u017awigaczy odbytu u chorej z zaleganiem moczu po mikcji. Skala 0 \u2013 30 \u03bcV.<\/strong><\/span><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Po uszkodzeniu dolnego neuronu ruchowego pojawia si\u0119 wiotko\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni i cz\u0119\u015bciowy lub ca\u0142kowity brak zdolno\u015bci do generowania napi\u0119cia. O ile pierwszy wynik badania sEMG, chocia\u017c obiektywny, mo\u017ce nie by\u0107 dla pacjenta motywuj\u0105cy, to jest bardzo wa\u017cny dla dokumentowania wp\u0142ywu zabieg\u00f3w stymulacji na zdolno\u015b\u0107 do generowania napi\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ca\u0142kowity brak zdolno\u015bci do generowania napi\u0119cia mi\u0119\u015bni prostownik\u00f3w nadgarstka u chorego po przeci\u0119ciu i rekonstrukcji nerw\u00f3w ruchowych. Napi\u0119cie w czasie relaksacji wynosi\u0142o 0,3 \u03bcV i tyle samo w czasie pr\u00f3by napinania mi\u0119\u015bni. Skala 0 \u2013 5 \u03bcV.<\/strong><\/span><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Po 6 miesi\u0105cach codziennego stosowania stymulacji, chory nadal nie wykonywa\u0142 \u017cadnych ruch\u00f3w r\u0119k\u0105, ale kontrolny test wysi\u0142kowy ujawni\u0142 du\u017cy wzrost zdolno\u015bci do generowania napi\u0119cia. Nietrudno wyobrazi\u0107 sobie rado\u015b\u0107 pacjenta i wzrost motywacji do kontynuowania zabieg\u00f3w stymulacji i \u0107wicze\u0144 EMG-biofeedback. Bez badania sEMG nie widzia\u0142by post\u0119p\u00f3w reinerwacji.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Napi\u0119cie w czasie skurczu po 6 mies. stymulacji wynosi ponad 5 \u03bcV. Skala 0-5 \u03bcV.<\/strong><\/span><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Po 2 latach terapii, chory porusza r\u0119k\u0105 w miar\u0119 sprawnie i kontynuuje leczenie, poniewa\u017c kolejne badania kontrolne wykazuj\u0105 dalszy wzrost zdolno\u015bci do generowania napi\u0119cia i dobrej relaksacji.<\/p>\n\n\n\n

Po ponad 20 latach wykorzystywania powierzchniowej elektromiografii do monitorowania zmian napi\u0119cia mi\u0119\u015bni w procesie neurorehabilitacji nie tylko ja, ale r\u00f3wnie\u017c moi pacjenci, nie wyobra\u017camy sobie, \u017ce mo\u017cna z niej zrezygnowa\u0107. A Ty jak s\u0105dzisz?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Elektromiografia (EMG) to jedyna, obiektywna metoda rejestracji i oceny napi\u0119cia mi\u0119\u015bni. Warto\u015bciowanie napi\u0119cia za pomoc\u0105 dotyku lub obserwacji wzrokowej, jest cz\u0119sto przyczyn\u0105 stawiania niew\u0142a\u015bciwych rozpozna\u0144. Nie jest mo\u017cliwe wykorzystanie ludzkich zmys\u0142\u00f3w do uchwycenia, ani do rejestracji i wizualizacji subtelnych zmian w bioelektrycznej aktywno\u015bci mi\u0119\u015bni, kt\u00f3re maj\u0105 du\u017ce znaczenie dla dobrych rezultat\u00f3w rehabilitacji. Kliniczne badania EMG … Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-24556","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-podstawowe-pojecia"],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"admin","author_link":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/author\/admin\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Elektromiografia (EMG) to jedyna, obiektywna metoda rejestracji i oceny napi\u0119cia mi\u0119\u015bni. Warto\u015bciowanie napi\u0119cia za pomoc\u0105 dotyku lub obserwacji wzrokowej, jest cz\u0119sto przyczyn\u0105 stawiania niew\u0142a\u015bciwych rozpozna\u0144. Nie jest mo\u017cliwe wykorzystanie ludzkich zmys\u0142\u00f3w do uchwycenia, ani do rejestracji i wizualizacji subtelnych zmian w bioelektrycznej aktywno\u015bci mi\u0119\u015bni, kt\u00f3re maj\u0105 du\u017ce znaczenie dla dobrych rezultat\u00f3w rehabilitacji. Kliniczne badania EMG…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24556","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24556"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24556\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24569,"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24556\/revisions\/24569"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24556"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24556"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trzymajznami.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24556"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}